Năm 2026 bứt phá kinh tế số, lấy AI và dữ liệu làm trụ cột phát triển

Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ, năm 2026 phải đột phá, xoay chuyển tình thế và tăng tốc bứt phá, phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và triển khai Đề án 06.

Chiều ngày 25/2, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06, chủ trì phiên họp lần thứ nhất năm 2026 của Ban Chỉ đạo. Phiên họp được tổ chức theo hình thức trực tiếp tại trụ sở Chính phủ, kết hợp với trực tuyến với Ban chỉ đạo của các tỉnh, thành phố.

Kết luận phiên họp, Thủ tướng cơ bản thống nhất với các báo cáo, ý kiến; giao Văn phòng Chính phủ phối hợp các bộ, ngành hoàn thiện kết luận để tổ chức triển khai quyết liệt, hiệu quả các nhiệm vụ thời gian tới. Thay mặt Chính phủ, Thủ tướng ghi nhận nỗ lực của các bộ, địa phương, doanh nghiệp và người dân trong thúc đẩy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06, góp phần vào tăng trưởng kinh tế - xã hội.

Tuy nhiên, nhiều nhiệm vụ còn chậm tiến độ từ năm 2025; dữ liệu phân tán, tiến độ xây dựng các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành còn chậm, ảnh hưởng cải cách thủ tục hành chính. Hạ tầng số chưa tương xứng với yêu cầu phát triển; 5G chưa phủ rộng, thiếu trung tâm dữ liệu quy mô lớn; an ninh mạng, an toàn thông tin còn bất cập. Cơ chế, chính sách cho kinh tế dữ liệu, sàn dữ liệu, định giá dữ liệu và tài sản trí tuệ còn thiếu đồng bộ; nhân lực chất lượng cao trong AI, dữ liệu lớn, an ninh mạng còn thiếu hụt; phối hợp liên ngành chưa hiệu quả.

Nêu rõ năm 2026 là năm đầu tiên triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và tiếp tục triển khai các nghị quyết chuyên đề của Bộ Chính trị, Thủ tướng yêu cầu các bộ ngành, cơ quan, địa phương theo chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn xây dựng chương trình, kế hoạch, lộ trình và tổ chức thực hiện hiệu quả.

Thủ tướng cơ bản nhất trí với tinh thần chủ đề năm 2026 là: "Bứt phá kinh tế số - Lấy kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo làm trụ cột phát triển mới bền vững hơn, thông minh hơn".

Thủ tướng cơ bản nhất trí với tinh thần chủ đề năm 2026 là: "Bứt phá kinh tế số - Lấy kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo làm trụ cột phát triển mới bền vững hơn, thông minh hơn".

Để đạt mục tiêu tăng trưởng cao, người đứng đầu Chính phủ yêu cầu lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số gắn với Đề án 06 làm nền tảng; thực hiện nguyên tắc “6 rõ”, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đi đôi với phân bổ nguồn lực và tăng cường kiểm tra, giám sát. Dữ liệu được xác định là tài nguyên chiến lược, nền tảng cốt lõi cho phát triển kinh tế số.

Thủ tướng nêu 5 nhóm nhiệm vụ trọng tâm. Thứ nhất, nâng cao hiệu quả hoạt động Ban Chỉ đạo; khắc phục tồn tại, triển khai đầy đủ nhiệm vụ năm 2026.

Thủ tướng giao Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với Bộ Công an, Bộ Nội vụ hướng dẫn các bộ, ngành, địa phương xây dựng kế hoạch thực hiện các chỉ đạo, chỉ tiêu cụ thể được giao tại Chương trình công tác năm 2026 của Ban Chỉ đạo Trung ương, Ban Chỉ đạo Chính phủ, hoàn thành trong tháng 2/2026. Bộ Công an trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Quy chế tổ chức và hoạt động của Ban Chỉ đạo quốc gia về dữ liệu, hoàn thành trong tháng 02/2026.

Thứ hai, hoàn thiện thể chế cho kinh tế dữ liệu và AI. Các Bộ: Khoa học và Công nghệ, Công an, Công Thương khẩn trương xây dựng và trình ban hành văn bản hướng dẫn các Luật: Chuyển đổi số, Trí tuệ nhân tạo, An ninh mạng, Thương mại điện tử bảo đảm thời điểm ban hành và hiệu lực thi hành đồng bộ với luật, tránh khoảng trống pháp lý.

Bộ Công an nghiên cứu, xây dựng trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ ban hành: Nghị định về cơ chế đột phá phát triển của Trung tâm Sáng tạo, khai thác dữ liệu thuộc Trung tâm Dữ liệu quốc gia, hoàn thành trong Quý I/2026; cơ chế về tổ chức, hoạt động của Sàn dữ liệu, hoàn thành trong Quý II/2026; cơ chế, chính sách phát triển kinh tế dữ liệu, hoàn thành trong quý III/2026.

Bộ Tài chính phối hợp với Bộ Công an xây dựng khung pháp lý về định giá dữ liệu, phí, giá khai thác dữ liệu từ Trung tâm dữ liệu quốc gia, chính sách ưu đãi thuế, vốn cho doanh nghiệp có hoạt động liên quan tới dữ liệu, hoàn thành trong tháng 6/2026.

Thứ ba, đẩy mạnh phát triển hạ tầng số và các cơ sở dữ liệu trọng yếu, tạo nền tảng cho kinh tế số bứt tốc. Các Bộ trưởng, Trưởng ngành chịu trách nhiệm toàn diện về tiến độ, chất lượng và hiệu quả vận hành các trung tâm, cơ sở dữ liệu; tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu.

Bộ Nội vụ hoàn thành Cơ sở dữ liệu quốc gia về cán bộ, công chức, viên chức trong tháng 3/2026 và Cơ sở dữ liệu an sinh xã hội trong tháng 6/2026. Thanh tra Chính phủ hoàn thành Cơ sở dữ liệu thanh tra, kiểm soát tài sản, thu nhập trong tháng 6/2026. Bộ Công an hoàn thành Cơ sở dữ liệu xử lý vi phạm hành chính trong quý IV/2026. Bộ Nông nghiệp và Môi trường hoàn thành Cơ sở dữ liệu ngành nông nghiệp trong quý III/2026. Bộ Y tế hoàn thành Cơ sở dữ liệu ngành y tế trong quý III/2026.

Các đại biểu dự phiên họp.

Bộ Công an khẩn trương đưa Trung tâm Dữ liệu quốc gia số 1 vào vận hành chính thức, đồng thời chủ trì phối hợp doanh nghiệp dán nhãn, dữ liệu hóa, phục vụ xây dựng các nền tảng AI tự chủ trong năm 2026.

Thứ tư, đẩy mạnh triển khai Đề án 06 gắn với cải cách thủ tục hành chính; cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục, chấm dứt tình trạng yêu cầu người dân, doanh nghiệp cung cấp lại thông tin đã có trong cơ sở dữ liệu.

Thứ năm, bảo đảm nguồn lực, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao để phát triển nền kinh tế số với tinh thần đầu tư cho con người là đầu tư cho phát triển. Bộ Giáo dục và Đào tạo chủ trì trình Thủ tướng Chính phủ Chương trình quốc gia phát triển nhân lực trí tuệ nhân tạo trong tháng 4/2026. Bộ Công an xây dựng khung chương trình đào tạo về quản trị dữ liệu cho cán bộ chuyên trách về công nghệ thông tin, chuyển đổi số của bộ, ngành, địa phương.

Bộ Tài chính ưu tiên kinh phí cho đào tạo nhân lực; hoàn thành việc rà soát, bố trí ngân sách tập trung cho các nhiệm vụ trọng điểm ngay trong Quý I/2026, bảo đảm duy trì tối thiểu 3% tổng chi ngân sách nhà nước hằng năm cho chuyển đổi số. Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì hoàn thành việc lựa chọn, xác định danh mục và giao nhiệm vụ phát triển các sản phẩm công nghệ chiến lược ưu tiên (nhất là AI, UAV, lĩnh vực điện hạt nhân, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế sáng tạo, kinh tế tầm thấp, đường sắt tốc độ cao…)

Thủ tướng giao Văn phòng Chính phủ, Bộ Khoa học và Công nghệ hoàn thành xây dựng bộ chỉ số (KPI) đánh giá theo thời gian thực các bộ ngành, cơ quan thực hiện nhiệm vụ được giao, cũng như đánh giá triển khai Nghị quyết 57 và các nghị quyết của Bộ Chính trị.

Thu Hương